Բացահայտիր Շիրակը - «Բանդիվան» ամրոց. Շիրակի անառիկ հնությունը

Շիրակի մարզի պատմամշակութային գոհարների շարքում իր ուրույն տեղն է զբաղեցնում «Բանդիվան» ամրոցը, որը վաղ միջնադարյան հայկական պաշտպանական ճարտարապետության ուշագրավ օրինակ է։

Այս հնագույն ամրոցը հավանաբար կառուցվել է 5-7-րդ դարերում և եղել է տարածաշրջանի կարևորագույն ստրատեգիական կետերից մեկը։
Ամրոցի ճարտարապետական լուծումները վկայում են ժամանակի բարձր շինարարական արվեստի մասին․ պարիսպները շարված են խոշոր, կոփածո քարերով, որոնք ամրոցին հաղորդում են անառիկ տեսք։

Պաշտպանական համակարգն էլ ավելի է հզորացվել կիսակլոր աշտարակներով, որոնք թույլ են տվել վերահսկել շրջակա տարածությունները և դիմակայել հարձակումներին։
Ամրոցի ներքին տարածքը հարուստ է հնագիտական ու պատմական շերտերով։

Այստեղ պահպանվել են բազմաթիվ բնակելի և տնտեսական կառույցների մնացորդներ, որոնք պատկերացում են տալիս միջնադարյան մարդու կենցաղի մասին։
Հատկապես արժեքավոր են տարածքում գտնվող երկու եկեղեցիների ավերակները, որոնք փաստում են ամրոցի ոչ միայն ռազմական, այլև հոգևոր նշանակությունը։

Համալիրի անբաժանելի մասն են կազմում նաև միջնադարյան գերեզմանները, որոնք սփռված են ամրոցի շրջակայքում։
Տեղակայման առումով «Բանդիվան» ամրոցը գտնվում է Հայաստանի Հանրապետության Շիրակի մարզի Ամասիայի տարածաշրջանի Բանդիվան գյուղի մոտակայքում։
Այն կառուցված է բարձունքի վրա, ինչը բնական պաշտպանական առավելություն է տվել բնակիչներին։
Այս հուշարձանը ներառված է պետության կողմից պահպանվող հուշարձանների ցանկում և շարունակում է մնալ պատմաբանների ու զբոսաշրջիկների հետաքրքրության կենտրոնում՝ որպես Շիրակ աշխարհի հզոր անցյալի լուռ վկա։
Ամրոցի աշխարհագրական ճշգրիտ կոորդինատներն են՝ 40°56'55"N 43°48'09"E
Լուսանկարները` ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարության պահպանության ծառայության ՊՈԱԿ -ի