Բացահայտիր Շիրակը - Գյումրու հումորի և երգիծանքի թանգարան

Գյումրին (նախկինում՝ Ալեքսանդրապոլ, Լենինական) պատմականորեն համարվում է Հայաստանի հումորի ու երգիծանքի մայրաքաղաքը: Խորհրդային տարիներին քաղաքում գործել է «Հումորի տունը», որը եղել է ժամանակի մշակութային կարևոր կենտրոններից մեկը: Թանգարանի ստեղծման գաղափարը պատկանում է Սարգիս Ազարյանին։ Տարիներ շարունակ հավաքածուն պահվել է անձնական արխիվում և արկղերում, սակայն ավանդույթների շարունակականությունն ապահովելու և հանրությանը հասանելի դարձնելու նպատակով որոշում է կայացվել հիմնել մշտական գործող թանգարան:

​

Թանգարանի ֆոնդերում պահվում են բազմաժանր ցուցանմուշներ, որոնք ներկայացնում են երգիծանքի զարգացումը տարբեր ժամանակաշրջաններում: Հավաքածուն ներառում է՝

• Մամուլ և գրականություն՝ երգիծական հազվագյուտ թերթեր, ամսագրեր և ժողովածուներ:

• Կերպարվեստ՝ ծաղրանկարներ, երգիծանկարներ և գրաֆիկական աշխատանքներ:

• Կիրառական արվեստ՝ թեմատիկ տիկնիկներ, արձանիկներ և հուշանվերներ:

• Ձեռագրեր՝ թանգարանի արժեքավոր նմուշներից է Գաբրիել Սունդուկյանի «Պեպո» դրամայի ձեռագիր տարբերակը՝ հեղինակային սրբագրումներով:

• Հանրահայտ կերպարներ և դեմքեր. ցուցադրության առանցքում Գյումրվա կենցաղային հումորի լեգենդար հերոսներն են՝ Պոլոզ Մուկուչը, Վարդանիկը և ընկեր Մարգոն: Առանձին բաժիններ նվիրված են հայկական կինոյի և կրկեսի վարպետներին, մասնավորապես՝

• ​Մհեր (Ֆրունզիկ) Մկրտչյանին, ում կերպարը մարմնավորում է գյումրեցու տխուր և իմաստուն հումորը:

• ​Լեոնիդ Ենգիբարյանին, ներկայացված են նրա գործունեությանը վերաբերող բացառիկ նյութեր և արժեքավոր լուսանկարներ:

​

Քանի որ թանգարանի տարածքը թույլ չի տալիս միանգամից ցուցադրել ողջ հավաքածուն (3000 նմուշ), ցուցադրությունները կրում են պարբերական բնույթ: Թանգարանում հաճախակի կազմակերպվում են ժամանակավոր թեմատիկ ցուցահանդեսներ:

• «Պատերազմ և խաղաղություն»՝ ներկայում գործող ցուցադրություն, որտեղ ներկայացված են հայ և օտարերկրյա արվեստագետների երգիծանկարները՝ նվիրված համամարդկային խնդիրներին:

​

Թանգարանը տեղակայված է Գյումրու հին թաղամասերից մեկում: Տեղանքի ընտրությունը միտումնավոր է. նպատակը ոչ միայն տուրիստական հոսքերը դեպի քաղաքի ոչ կենտրոնական հատվածներ ուղղորդելն է, այլև ավանդական փողոցներին նոր շունչ հաղորդելը (ուրբանիստական վերակենդանացում):

​Միջազգային համագործակցություն և ցուցադրություններ

Թանգարանը որդեգրել է բաց և դինամիկ գործելաոճ՝ պարբերաբար հյուրընկալելով միջազգային ցուցադրություններ: Աշխարհի տարբեր երկրներից ներկայացվող երգիծանկարներն ու արվեստի գործերը հնարավորություն են տալիս համադրել հայկական հումորի առանձնահատկությունները համաշխարհային միտումների հետ:

Թանգարանի ամենաինքնատիպ և սպասված նախագծերից է «ժպիտների» բաժինը, որը շուտով պատրաստ կլինի մշտական ցուցադրության համար: Այս բաժնի առանցքում հայ մեծանուն մտավորականների ու արվեստագետների ժպիտներն են: Մասնավորապես, առանձնակի տեղ է հատկացված Պարույր Սևակի ժպիտին, որը ներկայացնում է մեծ բանաստեղծի կերպարի մեկ այլ՝ ավելի ջերմ ու լուսավոր կողմը: Այս բաժնի նպատակն է ցույց տալ, որ ժպիտը հայկական մշակույթի և տաղանդի անբաժանելի, բայց հաճախ քիչ բացահայտված մասն է:

​Տեղակայումը Գյումրի, Հայաստան

Կոորդինատներ

40.7889, 43.8475