Ճանաչենք Շիրակի մարզի հսկաներին - Քնարիկ Վարդանյան. Թամանյանի արվեստանոցից մինչև թատերական բեմ

· Շիրակի Մարզ

Ճանաչենք Շիրակի մարզի հսկաներին - Քնարիկ Վարդանյան. Թամանյանի արվեստանոցից մինչև թատերական բեմ

Քնարիկ Գրիգորի Վարդանյանը հայ խորհրդային նշանավոր նկարիչ է, ՀԽՍՀ վաստակավոր նկարիչ, ով իր ուրույն հետքն է թողել հայկական կերպարվեստի պատմության մեջ:

Նա ծնվել է 1914 թվականի նոյեմբերի 24-ին (դեկտեմբերի 7-ին) Երևանի նահանգի Ալեքսանդրապոլի գավառի Քաֆթառլի գյուղում, որն այսօր հայտնի է որպես Փանիկ:

Նրա մասնագիտական ուղին սկսվել է Լենինականի շինարարական տեխնիկումից, որն ավարտել է 1933 թվականին: Հետաքրքիր փաստ է նրա կենսագրությունից այն, որ 1933-1934 թվականներին նա աշխատել է մեծն ճարտարապետ Ալեքսանդր Թամանյանի արվեստանոցում՝ որպես տեխնիկ-ճարտարապետ, ինչը, անկասկած, ազդեցություն է ունեցել նրա գեղարվեստական ճաշակի ձևավորման վրա:

​Նկարչուհու մասնագիտական կրթությունը շարունակվել է Երևանի Փանոս Թերլեմեզյանի անվան գեղարվեստի ուսումնարանում, որն ավարտել է 1941 թվականին, իսկ 1950-ին ստացել է Երևանի գեղարվեստի ինստիտուտի դիպլոմ:

Կատարելագործման նպատակով 1950-1952 թվականներին նա ուսանել է Մոսկվայի Հայկական կուլտուրայի տան գեղանկարչական բաժնում՝ Բ. Վ. Իոգանսոնի ղեկավարությամբ:

Բացի գեղանկարչությունից, Քնարիկ Վարդանյանը զգալի ավանդ է ունեցել նաև թատերական նկարչության ոլորտում. 1942-1944 թվականներին նա աշխատել է Երևանի տիկնիկային թատրոնում որպես գլխավոր նկարիչ և ձևավորել մի շարք ներկայացումներ նաև հանրապետության այլ թատրոններում:

1950 թվականից նա դարձել է ԽՄԿԿ անդամ, իսկ 1967-ին արժանացել է վաստակավոր նկարչի կոչման:

​Վարդանյանի ստեղծագործական ուղին աչքի է ընկնում ժանրային բազմազանությամբ: Իր գործունեության սկզբնական շրջանում նա մեծ վավերականությամբ և ճշմարտացիությամբ պատկերել է աշխատավոր մարդու առօրյան:

Այս շրջանի հայտնի գործերից են «Ծխախոտի սածիլումը» (1958), «Տրակտորիստուհին» (1960) և «Մատղաշներ» (1962) կտավները:

Սակայն 1960-1970-ական թվականներին նրա արվեստում տեղի է ունենում ոճական փոփոխություն. ի հայտ են գալիս մարդու և բնության դինամիկ ընկալումներ, որոնք արտացոլված են «Հայաստան» (1968), «Ալյումին և երկաթ» (1974), «Ալեծուփ» (1976), «Կառուցողներ. Բամ» (1982) և «Երգ ամառնային» (1983) աշխատանքներում:

​Նկարչուհին ակտիվորեն մասնակցել է հանրապետական, միութենական և միջազգային ցուցահանդեսների՝ սկսած 1943 թվականից:

Նա ունեցել է անհատական ցուցահանդեսներ ոչ միայն Երևանում (1965, 1978, 1981), այլև Լենինականում, Կիրովականում, Եղեգնաձորում և Թբիլիսիում:

Նրա մահից տարիներ անց՝ 2019 թվականին, Երևանի «SarGallery» պատկերասրահում կազմակերպվել է նրա գործերի ցուցահանդեսը՝ «Նուրբ տեսանկյուն» խորագրով:

Քնարիկ Վարդանյանը կյանքից հեռացել է 1996 թվականի դեկտեմբերի 25-ին Երևանում:

Նրա ստեղծագործությունների զգալի մասն այսօր պահպանվում և ցուցադրվում է Հայաստանի ազգային պատկերասրահում: