Բացահայտիր Շիրակը- Քարաբերդ
Քարաբերդը գյուղ է Հայաստանի Շիրակի մարզում, Մարալիկի տարածաշրջանում։
Այն գտնվում է ալիքավոր հարթավայրում՝ ծովի մակարդակից 1900-1925 մետր բարձրության վրա։
Գյուղի նախկին անվանումներն են եղել Դաշգալե, Դաշխալե, Կարաբերդ, Տաշկալա, Տաշխալա, իսկ Քարաբերդ է վերանվանվել 1947 թվականին։
Նախկինում մտել է Երևանի նահանգի Ալեքսանդրապոլի գավառի մեջ։
Գյուղի ընդհանուր տարածքը կազմում է 26.3 կմ²։
Գյուղի բնակչության նախնիները 1829-1830 թվականներին գաղթել են Արևմտյան Հայաստանի Ալաշկերտի, Մուշի, Խնուսի և Բասենի շրջաններից։
Քարաբերդի կլիման բարեխառն լեռնային է՝ տևական, ցուրտ ձմեռով և հաստատուն ձնածածկույթով։
Այստեղ լինում են ուժեղ քամիներ, հաճախակի են մառախուղներն ու ձնաբքերը։ Ամառը տաք է և համեմատաբար խոնավ, իսկ տարեկան տեղումների քանակը կազմում է 500-600 մմ։
Բնական լանդշաֆտները սևահողային լեռնատափաստաններ են։
Գյուղատնտեսության ոլորտում բնակչությունը զբաղվում է այգեգործությամբ, անասնապահությամբ և երկրագործությամբ։
Գյուղատնտեսության մասնագիտացման ուղղությունը կաթնամսատու անասնապահությունն է, ինչպես նաև զբաղվում են հացահատիկային, կերային կուլտուրաների և կարտոֆիլի մշակությամբ։
Պատմամշակութային կառույցներից գյուղն ունի 18-րդ դարի «Ժամ» եկեղեցի և «Խաչի բացատ» մատուռ։ 1988 թվականի դեկտեմբերի 7-ի Սպիտակի երկրաշարժից գյուղում եղել են մասնակի ավերածություններ։
Գյուղի տարածքում հին մատուռի տեղում 1866 թվականին կառուցվել է Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին, որի բակում թաղված է գյուղի հիմնադիր Գևորգ Բրուտյանը։ Գյուղի շրջակայքում պահպանվել են նաև հին բերդի ավերակներ։
Գյուղի մարդկանց բնավորության կարևոր առանձնահատկությունն է տոկունությունը, աշխատասիրությունն ու կապվածությունը սեփական արմատներին, քանի որ նրանք սերում են Արևմտյան Հայաստանի պատմական շրջանների գաղթականներից և կարողացել են դիմակայել թե՛ լեռնային խիստ կլիմայական պայմաններին, և թե՛ երկրաշարժի փորձություններին՝ պահպանելով իրենց համայնքն ու հիմնադրի հիշատակը:
Գյուղն աչքի է ընկնում իր հարուստ պատմական անցյալով, ավանդական կաթնամսատու անասնապահությամբ, 19-րդ դարի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցով, որտեղ ամփոփված է հիմնադրի աճյունը, և շրջակայքում գտնվող հին բերդի խորհրդավոր ավերակներով:
Տեղակայումը՝ Մարալիկ քաղաքից 7 կմ հարավ-արևմուտք, մարզկենտրոն Գյումրիից 32 կմ հեռավորության վրա։
Կոորդինատները՝ 40°32′37″N 43°49′40″E։