Բացահայտիր Շիրակը - Երազգավորս գյուղ
Երազգավորս գյուղական համայնքը գտնվում է Շիրակի մարզի հարավարևմտյան հատվածում՝ ծովի մակերևույթից 1520 մետր բարձրության վրա։ Գյուղը փռված է Գյումրի-Արմավիր ավտոճանապարհի հարևանությամբ՝ մարզկենտրոնից 11 կմ հեռավորության վրա։
Տարածքը կազմում է 70 հեկտար. հարավից այն սահմանակից է Բայանդուր, հյուսիսից՝ Գետք համայնքներին, իսկ արևմուտքից՝ Թուրքիային։
Ներկայիս գյուղը կառուցվել է 1976-1984 թվականներին՝ հիմնականում Արթիկի տուֆից կերտված մեկ-երկու հարկանի առանձնատներով։ Սակայն բնակավայրի պատմական արմատները շատ ավելի խորն են․ հին գյուղատեղին, որն Ախուրյանի ջրամբարի կառուցման պատճառով անցել է ջրի տակ, եղել է դեռևս վաղմիջնադարյան բնակավայր։ Այնտեղ պահպանված էին 12-13-րդ դարերի եկեղեցու ավերակներ, իսկ պատմական որոշ աղբյուրների համաձայն՝ Երազգավորսը ծառայել է որպես Բագրատունյաց թագավորների ամառային նստավայր։
Գյուղն ունի նաև եկեղեցի։
Բնակավայրն աչքի է ընկնում իր բացառիկ պատմական անցյալով, սահմանապահ դիրքով և ջրամբարի տակ անցած հին գյուղատեղիով։ Ախուրյանի ջրամբարի կառուցմամբ համայնքի շուրջ 500 հեկտար ընտիր վարելահողեր մնացին ջրի տակ, ինչի հետևանքով այսօր Երազգավորսը Շիրակի մարզի սակավահող համայնքներից է։
Կլիման բարեխառն է, լանդշաֆտը՝ տափաստանային։ Համայնքն ընդգրկված է սահմանամերձ բնակավայրերի ցանկում. վարելահողերը գտնվում են սահմանային շերտում (փշալարերից ներս), որոնց մշակումը կապված է սահմանապահ ռեժիմով պայմանավորված որոշակի դժվարություններին։ Համայնքում գործում է 2000 թվականին կառուցված միջնակարգ դպրոց։ Մշակույթի տունը 1988 թ. Սպիտակի երկրաշարժից հետո դարձել է վթարային։ Նախկինում գյուղում գործել է Գյումրու «Լենկոշ» կոշիկի ֆաբրիկայի մասնաճյուղը (մոտ 180 աշխատատեղով), իսկ բնակիչների մի մասն էլ աշխատել է Բայանդուրի «Շիրակ» թռչնաֆաբրիկայում։
Գյուղի բնակիչների նախնիները հիմնականում գաղթել են Արևմտյան Հայաստանի Մշո գավառից, կան նաև տեղացիներ։ Բնակչության եկամտի հիմնական աղբյուրն անասնապահությունն ու հողագործությունն են։
Մուշից ժառանգած արմատներն ու սահմանապահ կյանքի պայմանները ձևավորել են երազգավորսցիների ուրույն ոգին.
Արմատացած համառություն․ Հողի սակավության և սահմանային բարդ ռեժիմի պայմաններում յուրաքանչյուր թիզ հող մշակելու նրանց կամքը վկայում է անսասան տոկունության մասին։
Զգոն հյուրընկալություն․ Լինելով անմիջապես սահմանի վրա՝ նրանք միաժամանակ աչքալուրջ են ու զգոն, բայց և պահպանել են ավանդական մշեցու ջերմությունն ու դռները բաց պահելու սովորույթը։
Պատմական հիշողության հավատարմություն․ Ջրի տակ անցած հայրենի տան ու նախնիների հիշատակը վառ պահող, ավանդապաշտ և իրենց ծագմամբ հպարտ մարդիկ են։
Տեղակայումը՝ Հայաստանի Հանրապետություն, Շիրակի մարզ, Գյումրի-Արմավիր ավտոճանապարհի հարևանությամբ։
Կոորդինատները՝ 40°42′00″N 43°46′00″E